Autor: Paweł Grata
ORCID: 0000-0003-2358-3475
Tytuł artykułu: Support or hindrance to action? Spirit fuel blends in the Polish oil industry in the interwar period
Abstrakt: The situation of the Polish oil industry after independence was difficult. Cut off from pre-war markets, the weakness of the internal market and increasing competition in external markets resulted in low profitability and a successive decline in production volumes. Competition also became a new threat from the statebacked distillery industry, which was pushing the concept of marketing fuel blends containing spirits. Their entry into the market, despite the objections of oil companies, meant that some gasoline had to be replaced with spirits and their ability to sell on the domestic market was limited. The negative effects of this were consistently raised by oil industry representatives. It wasn't until an improvement in the economy in the second half of the 1930s that a gradual change in the perception of spirit propelled blends appeared. Under conditions of growing domestic demand with relatively constant production volumes, a significant reduction in fuel exports became possible, and spirits were able to become a desirable additive to diesel blends, as evidenced by the increase in their purchases by oil companies.
Keywords: Second Republic, petroleum industry, spirit propellants, distillery industry
Numer DOI artykułu: https://doi.org/10.62316/YCPJ6629
Strony 47-54
BIBLIOGRAFIA:
1. AAN, Ministerstwo Skarbu 1918-1939, sygn. 6907, Analiza gospodarcza
działalności Państwowego Monopolu Spirytusowego w roku 1938/39.
2. AAN, Państwowy Monopol Spirytusowy, sygn. 506, Sprawozdanie Komisji
Budżetowej za kampanię 1937/38.
3. AAN, Prezydium Rady Ministrów Biuro Ekonomiczne, sygn. 1233, Minister
Skarbu – wnioski na KEM w sprawie ustalenia wytycznych do nowelizacji
rozporządzenia Prezydenta RP z 26 marca 1927 w zakresie zakupu spirytusu
oraz sposobów likwidacji posiadanych przez Państwowy Monopol
Spirytusowy nadmiernych zapasów spirytusu 1932.
4. Bezpośrednia groźba przymusu stosowania mieszanek spirytusowych, „Przemysł Naftowy” 1932, z. 21.
5. Dz. U. 1932, nr 63, poz. 586.
6. Franaszek P., Główne problemy polskiego górnictwa naftowego na progu
niepodległości [w:] Gospodarczy bilans otwarcia polskiej niepodległości
w 1918 roku, red. T. Głowiński, M. Zawadka, Wydawnictwo Gajt, Wrocław
2018.
7. Franaszek P., W stronę modernizacji polskiego sektora naftowego – działania
władz II RP na rzecz stworzenia silnego polskiego przemysłu naftowego [w:]
Przemiany modernizacyjne w Drugiej Rzeczypospolitej, red. P. Grata,
Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2020, s. 311-332.
8. Grabiański H., Rola spirytusu w polityce płynnego paliwa [w:] Spirytusowe
mieszanki napędowe w Polsce, Państwowy Monopol Spirytusowy, Warszawa
1931.
9. Grata P., Przemysł gorzelniczy w II Rzeczypospolitej, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2002.
10. Grata P., Spirytusowe mieszanki napędowe, czyli „biopaliwa” w II Rzeczypospolitej, „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej” 2011, nr 2.
11. J. Z., Mieszanki spirytusowe a benzyna, „Rolnik Ekonomista” 1932, nr 23.
12. Kawalla I., Działalność Polskiego Eksportu Naftowego w latach 1933-1939
[w:] Kresy Wschodnie. Gospodarcze i społeczne znaczenie polskich kresów,
red. T. Głowiński, Wydawnictwo Gajt, Wrocław 2015.
13. Mały Rocznik Statystyczny 1939.
14. Mateńko W., Zagadnienie monopolów skarbowych w Polsce, Szkoła Główna
Handlowa, Warszawa 1939.
15. Mikucki T., Mieszanki spirytusowe a przemysł naftowy, „Przemysł Naftowy”
1932, z. 22.
16. Missala B., Rozwój zbytu spirytusu niekonsumpcyjnego w Polsce, „Przemysł
Rolny” 1939, nr 7-8.
17. Morawski W., Galicyjskie zagłębia naftowe, [w:] Problemy energetyczne Polski. Część I: surowce, red. A. Jarosz-Nojszewska, W. Morawski, Oficyna
Wydawnicza SGH, Warszawa 2016.
18. Postulaty przemysłu naftowego, „Przemysł Naftowy” 1936, z. 3.
19. Rotstein M., Spirytus jako materiał pędny nie jest namiastką benzyny lecz jej
ulepszeniem, „Rolnik Ekonomista” 1929, t. VII, nr 17.
20. Schätzel S., Przymus mieszanek a przemysł naftowy, „Przemysł Naftowy”
1932, z. 23.
21. Zmiany organizacyjne w naszym przemyśle naftowym, „Przemysł Naftowy”
1939, z. 4.
Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International Public License (CC BY-NC-ND 4.0)





